www.cioworldmagazine.com

 Breaking News
  • AIS ใช้ Big Data สร้างโปรแกรมดูแลลูกค้า Serenade AIS ใช้ ฺฺBig Data สร้างความสำเร็จโปรแกรมดูแลลูกค้า Serenade วิเคราะห์ข้อมูลชั้นสูง เรียนรู้และแบ่งกลุ่มตามไลฟ์สไตล์ ให้สิทธิพิเศษตอบพฤติกรรมลูกค้า...
  • อวดโฉม หุ่นยนต์สายพันธุ์นักรบ GJS Geio บันเลือง ชินอินเตอร์ ยกทัพหุ่นยนต์สายพันธุ์นักรบ GJS Geio ครั้งแรกในไทย หุ่นยนต์นักต่อสู้ที่ควบคุมด้วยแอพพลิเคชั่นบนสมาร์ทโฟนหรือแท็บเล็ต เติมเต็มความมันส์ให้นักเล่นเกม เพิ่มอรรถรสแห่งการต่อสู่จริง (AR) ในงาน Thailand Game Expo ...
  • เอสซีจีพลิกโฉมองค์กรด้วยสตาร์ทอัพ เอสซีจี เปิดเผยกลยุทธ์Digital Transformationเน้นการพัฒนาและลงทุนกับสตาร์ทอัพพลิกโฉมองค์กรด้วยดิจิทัล หวังตอบโจทย์ลูกค้า-สร้างการเติบโตให้ธุรกิจพร้อมลงทุนสตาร์ทอัพฟอร์มเด่น ปี 62-63...
  • Fujitsu จับมือ Veeam เสนอโซลูชั่นแบ็คอัพและกู้คืนข้อมูล Fujitsu สร้างความแข็งแกร่งทางธุรกิจ เดินหน้าสู่ Global Premium Service Integrator ประกาศความร่วมมือ วีม ซอฟท์แวร์ เจ้าของเทคโนโลยีการจัดการข้อมูลบนคลาวด์ เสริมประสิทธิภาพการแบ็คอัพและกู้คืนข้อมูลสำหรับโครงสร้างพื้นฐานเวอร์ชวลแมชชีน...
  • dtac ประกาศแผนกระตุ้นยอดขายสมาร์ทโฟน dtac จัดแคมเปญการตลาด กระตุ้นตลาดสมาร์ทโฟนครึ่งปีหลัง ให้ลูกค้าดีแทคเติมเงินและรายเดือน ทำโปรโมชั่นราคาพิเศษสมาร์ทโฟนแบรนด์ดัง ปูพรมทั่วประเทศทั้ง ดีแทคช็อป เว็บไซต์...

การส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจดิจิทัล (ตอนที่ 15) กระบวนการซื้อขาย บนโลกธุรกิจแนวใหม่

การส่งเสริมการพัฒนาเศรษฐกิจดิจิทัล (ตอนที่ 15) กระบวนการซื้อขาย บนโลกธุรกิจแนวใหม่
July 18
11:38 2016
ดร.มนู อรดีดลเชษฐ์
ดร.มนู อรดีดลเชษฐ์

คณะทำงานขับเคลื่อนนโยบายเศรษฐกิจดิจิทัล ประธานกรรมการนโยบายไอซีที มหาวิทยาลัยศรีปทุม อดีตผู้อำนวยการ สำนักงานส่งเสริมอุตสาหกรรมซอฟต์แวร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)

“เจาะลึกกระบวนการซื้อขาย บนโลกธุรกิจแนวใหม่ ที่ต้องเชื่อมกันระหว่างโลกกายและโลกและโลกดิจิทัล และนำไปสู่กระบวนการสร้างคุณค่าร่วมกันระหว่างผู้ขายสินค้า หรือบริการ และลูกค้า ที่เรียกว่าValue Co-creation”

Banner_CIO_big one_version2

2การส่งเสริมธุรกิจในยุคเศรษฐกิจดิจิทัลเป็นการอำนวยความสะดวกให้ธุรกิจไม่ว่าจะเป็นขนาดใดประเภทใดทำธุรกรรมแบบออนไลน์ครบวงจรจากจุดเริ่มต้นจนจุดจบ (End-to-end online) โดยเฉพาะการอำนวยความสะดวกจากบริการภาครัฐที่เกี่ยวกับการนำเข้าส่งออกซึ่งสินค้า (Trade Facilitation) ธุรกิจใดยิ่งเพิ่มศักยภาพการทำออนไลน์ก็จะยิ่งเพิ่มโอกาสการพัฒนาให้ทำสิ่งที่แตกต่างจากคู่แข่งที่เพิ่มมูลค่าได้ การทำธุรกิจ End-to-end Online หมายถึงการขยายฐานของธุรกิจจากโลกใบเดิม (Real world) สู่โลกดิจิทัลที่สามารถสร้างนวัตกรรมที่ปลอดจากข้อจำกัดของสถานที่ เวลา และพึ่งพาตัวบุคคล

เป็นอิสระในการทำทุกสิ่งทุกอย่างที่อาศัยทรัพยากรประเภทไม่มีตัวตนประกอบด้วยข้อมูลข่าวสาร ความรู้ และขั้นตอนการบริการในรูปโปรแกรมคอมพิวเตอร์ (Intangible resources) ธุรกิจจำเป็นต้องเปลี่ยนแนวคิดการทำธุรกิจใหม่ (New Business Logic) จากที่เคยเน้นการซื้อขายตัวสินค้ามาเป็นการซื้อขายบริการ (Service) ที่นำไปสู่การสร้างคุณค่าได้ (Value Creation)ธุรกิจไม่ว่าจะเป็นภาคการผลิต ภาคบริการ หรือภาคการเกษตร

จากนี้ไปจะต้องวางแผนทำธุรกิจบนพื้นฐานของโลกสองใบ โลกใบเดิมเป็นธุรกิจเดิมที่เน้นผลิตสินค้าและบริการเพื่อจำหน่าย แต่โลกดิจิทัลจะเป็นธุรกิจแนวคิดใหม่ที่ส่งเสริมธุรกิจเดิมให้เกิดคุณค่าและมูลค่าเพิ่มขึ้นโดยเน้นสร้าง Customer Experience จากข้อมูลและข่าวสารเป็นสำคัญ

ในบทความตอนใหม่นี้ จะกล่าวถึง กระบวนการซื้อขายและ กระบวนการบริโภคในบริบทของธุรกิจแนวใหม่ภายใต้ธุรกิจที่ดำเนินการในโลกสองใบ

ธุรกิจแนวใหม่ (New business logic)
กระบวนการซื้อขาย
ธุรกิจในโลกกายภาพเป็นธุรกิจที่เน้นการผลิตสินค้าเพื่อจำหน่าย การซื้อขายสินค้าเป็นการแลกเปลี่ยนกรรมสิทธิ์ ผู้ซื้อใช้เงินแลกกับสินค้าที่เชื่อว่าจะมีประโยชน์ตามที่กล่าวมาในตอนก่อนว่า Utilityหมายถึง Value หรือคุณค่าที่ผู้ผลิตกำหนดหรือสร้างขึ้นเพื่อจำหน่าย จึงเรียกว่าเป็น “Value in-exchange”(Exchange of ownership for money) ยังไม่เป็นคุณค่าที่เกิดขึ้นจริงในมุมมองจากผู้บริโภคหรือลูกค้า เราให้เงินไป เขาให้ของมา พ่อค้ามีหน้าที่ผลิตหรือหาสินค้ามาขาย ผู้บริโภคหาเงินมาแลกเป็นของ ผู้ซื้อจะได้ประโยชน์หรือไม่เป็นอีกเรื่องหนึ่ง

ดังนั้นคุณค่าที่เกิดจากการซื้อขายในโลกกายภาพจึงถือเป็นคุณค่าจากการแลกกรรมสิทธิ์ โดยผู้ซื้อได้คุณค่าเพียงแค่ได้เป็นเจ้าของสินค้าที่ซื้อมา ไม่ได้ซื้อคุณค่าจริง คุณค่าจะได้จริงหรือไม่นั้นยังมีขั้นตอนที่ต้องทำต่อไป และเป็นขั้นตอนที่อยู่ในความรับผิดชอบของผู้บริโภคเอง

Theodore Levittนักเศรษฐศาสตร์ชาวอเมริกาที่มีชื่อเสียงเคยบอกว่าคนเราซื้อสว่านไฟฟ้านั้น ไม่ใช่เพราะอยากเป็นเจ้าของเครื่องสว่านไฟฟ้า แต่ต้องการรูบนกำแพงเพื่อแขวนรูปเท่านั้น สื่อให้เชื่อว่าคนเราที่ซื้อสินค้าเป็นกรรมสิทธิ์นั้น ส่วนใหญ่ต้องการคุณค่าที่เกิดขึ้นจริง (Value in-use) จากสินค้ามากกว่าตัวสินค้า (Value in-exchange) พวกเราต้องการผลลัพธ์ (Solution)มากกว่าความเป็นเจ้าของ (Ownership) คือต้องการคุณค่าจริงที่สัมผัสได้จริง ทำอย่างไรจึงจะให้ผู้บริโภคได้คุณค่าที่แท้จริงโดยไม่จำเป็นต้องซื้อสินค้าเป็นกรรมสิทธิ์คือความท้าทายของธุรกิจยุคดิจิทัล

ในโลกดิจิทัลเราไม่ได้ผลิตสินค้าเพื่อแลกเปลี่ยนกับเงินเพราะในโลกดิจิทัลไม่มีสิ่งที่จับต้องได้ การทำธุรกิจในโลกดิจิทัลจึงเป็นเรื่องของการซื้อขายของที่ไม่มีตัวตน เรียกว่า Intangible resourcesประกอบด้วยความรู้ ประสบการณ์ ข้อมูล และกระบวนการที่เป็นโปรแกรมคอมพิวเตอร์ที่ผู้บริโภคหรือลูกค้าซื้อไปใช้เพื่อทำให้เกิดคุณค่าได้Vargoและ Luschเรียกการจัดหาทรัพยากรที่ไม่มีตัวตนไปให้ผู้อื่นใช้ทำประโยชน์ว่า เป็น “การบริการ (Service)”หรือพูดอีกนัยหนึ่ง การบริการในโลกไซเบอร์หรือโลกดิจิทัลเป็นบริการจัดหาทรัพยากรที่ไม่มีตัวตน (Intangible resources) เพื่อให้ผู้ซื้อนำไปสร้างคุณค่า เท่ากับว่าลูกค้าจ่ายเงินเพื่อซื้อความสามารถในการเข้าถึงทรัพยากร (Access to resources) นั่นเอง

ดังนั้นการซื้อขายในโลกดิจิทัลจึงไม่ใช่เพื่อตัวสินค้า แต่เป็นการซื้อขายข้อเสนอ (Offering) ในรูปของทรัพยากรที่ (Intangible resources) ที่นำไปสร้างคุณค่า (Value creation) ได้ โดยการสร้างคุณค่านี้อาจทำร่วมกับสินค้าหรือทรัพยากรที่มีตัวตนได้ดังเช่นตัวอย่างเครื่องสว่านไฟฟ้าที่นำเสนอ

ธุรกิจในระบบเศรษฐกิจดิจิทัลจึงประกอบด้วยกิจกรรมที่เกิดขึ้นในโลกสองใบ คือโลกกายภาพใบเดิมกับโลกดิจิทัลใบใหม่ คุณค่าที่ลูกค้าจะได้รับนั้นเกิดจากการร่วมกันทำระหว่างธุรกิจกับผู้บริโภค โดยธุรกิจหรือผู้ขายจัดหาสิ่งเสนอ (Offering) และลูกค้าจะซื้อข้อเสนอไปทำให้เกิดคุณค่าด้วยกระบวนการของตนเอง เราเรียกกระบวนการสร้างคุณค่าร่วมกันนี้ว่า “Value Co-creation”

เพื่อให้มั่นใจว่าผู้อ่านจะเข้าใจประเด็นสำคัญของธุรกิจแนวใหม่ที่ทำในโลกสองใบ ขอยกตัวอย่างอีกหนึ่งเรื่องจากระบบบริการที่ช่วยให้ลูกค้าจองคิวผ่านโทรศัพท์มือถือ (บริการในโลกดิจิทัล) เพื่อเข้าไปรับประทานอาหารในร้านอาหาร (บริการในโลกกายภาพ) แทนที่ลูกค้าจะเดินไปหน้าร้านเพื่อรับบัตรคิวแล้วยืนรอด้วยตนเอง ลูกค้าสามารถจองคิวขณะที่นั่งอยู่รถในบริบทนี้คุณค่าที่เกิดแก่ลูกค้านอกจากจะได้รับประทานอาหารที่อร่อยแล้วยังช่วยให้ลูกค้าไม่ต้องเสียเวลายืนรอคิว ลูกค้าสามารถใช้เวลาไปทำกิจกรรมอื่นๆ ตามความสะดวก ก่อนที่จะถึงคิวของตัวเองทำให้เกิดความรู้สึกที่ดี (Customer Experience)

ธุรกิจในยุคดิจิทัลจึงต้องให้ความสำคัญกับเรื่องสร้างสรรค์นวัตกรรมเพื่อสนับสนุนและส่งเสริมธุรกิจเดิม ทำให้ลูกค้าเกิดประสบการณ์ (Customer experience) ที่ดีกว่าเดิม กิจการในโลกดิจิทัลเป็นการเชื่อมโยงลูกค้าด้วยไอซีทีเพื่อร่วมกันสร้างคุณค่าเป็นหลัก ในขณะที่กิจการบนโลกกายภาพยังคงเป็นกิจการผลิตสินค้าด้วยรูปแบบเพิ่มมูลค่า (Value added) จากกระบวนการต้นน้ำ สู่กลางน้ำ และปลายน้ำ ตามหลักคิดของห่วงโซ่คุณค่า (Value chain)แต่ด้วยแนวคิดใหม่ของธุรกิจ (New Business Logic) ตามที่กล่าว สินค้าและบริการเดิมที่อยู่ในโลกกายภาพจะมีมูลค่าเพิ่มขึ้นจากบริการในโลกดิจิทัลแนวคิดเช่นนี้ทำให้เกิดรูปแบบใหม่ของการซื้อขายที่ธุรกิจธรรมดาจะแข่งขันได้ยาก ธุรกิจรูปแบบใหม่นี้ถือว่าเป็นนวัตกรรมบริการที่จะสร้างศักยภาพการแข่งขันได้อย่างยั่งยืนโดยการสนับสนุนจากเทคโนโลยีดิจิทัล

บริการเจาะรูบนกำแพงด้วยเครื่องสว่านไฟฟ้า
มีบริษัทผู้ขายเครื่องสว่านไฟฟ้าได้ปรับเปลี่ยนวิธีทำธุรกิจ โดยเสนอให้เช่าใช้เครื่องสว่านไฟฟ้าแทนการขาย ด้วยการสนับสนุนจากระบบไอซีทีเพื่ออำนวยความสะดวกแก่ผู้ใช้ในการติดต่อ มีการจองเวลาใช้บริการล่วงหน้า พร้อมทั้งเชื่อมโยงกับการขนส่งที่จะทำหน้าที่นำส่งอุปกรณ์ อีกทั้งรับชำระเงินผ่านระบบ e-Payment รูปแบบธุรกิจนี้เป็นตัวอย่างของการทำธุรกิจผสมผสานกันในโลกสองใบ เป้าหมายคือให้เกิด Customer Experience ที่ดี เป็นลักษณะการสร้าง Value in-use แทน Value in-exchange

โลกดิจิทัล
ในกรณีให้บริการเช่าใช้เครื่องสว่านไฟฟ้าบริษัทจะใช้ระบบคอมพิวเตอร์ให้บริการข้อมูล เช่น ตารางจองเวลาใช้บริการ ข้อมูลและรูปภาพของเครื่องสว่านไฟฟ้า ตลอดจนข้อมูลแนะนำการใช้อุปกรณ์ วันเวลาที่ลูกค้าสั่งจองใช้บริการ ราคาค่าใช้บริการ วิธีชำระเงินผ่านระบบ e-Payment ชื่อและที่อยู่เพื่อการติดต่อ และข้อมูลอื่นๆ ที่เป็นประโยชน์

ทั้งหมดนี้เมื่อรวมกับเครื่องสว่านไฟฟ้ากลายเป็นข้อเสนอ (Offering) ที่ลูกค้าซื้อไปเพื่อทำให้เกิดคุณค่า (เจาะรูบนกำแพงเพื่อแขวนรูปภาพ) การเกิดคุณค่าเช่นที่กล่าวมีลักษณะ Co-creation กล่าวคือลูกค้าได้ปฏิบัติตามขั้นตอนในการได้มาซึ่งเครื่องสว่านไฟฟ้าและนำไปเจาะรูบนกำแพงด้วยตนเอง

โลกกายภาพ
ในกรณีตัวอย่างนี้ ผู้ให้บริการจะจัดหาเครื่องสว่านไฟฟ้ามาให้บริการ เก็บรักษาไว้ในร้านจนกว่าจะมีลูกค้าแจ้งความจำนงที่จะเช่าใช้ จัดหาระบบขนส่งเพื่อนำส่งและนำกลับเมื่อลูกค้าใช้เสร็จ ซึ่งเป็นกระบวนการทำงานที่เกี่ยวข้องกับคนและทรัพยากรที่มีตัวตนทั้งสิ้น ทั้งหมดเป็นส่วนหนึ่งของข้อเสนอที่ลูกค้านำไปใช้ทำให้เกิดคุณค่าให้ตัวเอง (Co-creation of value)
1

Banner (660x80 Pixel)

Related Articles

0 Comments

No Comments Yet!

There are no comments at the moment, do you want to add one?

Write a comment

Write a Comment

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

BannerWeb_CIOworld_3
300x250 (B2)
Banner (320x250 Pixel) EDIT
CEBIT_webbanner_320x250pxl_TH

Like Us On Facebook

Facebook Pagelike Widget
communication

Categories

Newsletters

ลงทะเบียนรับข่าวสารจาก CIOWorldMagazine.com